16 maja 1896 roku w Odessie urodził się Zygmunt Chmielewski – polski aktor filmowy oraz teatralny. Po raz pierwszy Chmielewski zagrał filmie w 1921 „Cud nad Wisłą”. Wystąpił w wielu produkcjach filmowych takich jak: „Cyganka Aza” – jako Aprasz, wódz Cyganów, „Janko Muzykant” – jako właściciel knajpy „Krzaczki”, „Pod Twoją obronę” – jako szef obcego wywiadu, „Przybłęda” – jak wójt, „Córka generała Pankratowa” – jako komendant Cytadeli, „Barbara Radziwiłłówna – jako Mikołaj Radziwiłł „Czarny”, Pan Twardowski”– jako poseł z Moskwy, „Trędowata” jako – hrabia Barski, „Nikodem Dyzma” – jako prezes Artur Rakowiecki, „Kapelusz pana Anatola jako – Jan Wolski, dyrektor zakładu ubezpieczeń.
Zygmunt Chmielewski był synem magazyniera Franciszka i Wiktorii z Lewandowskich. W Odessie ukończył sześć klas gimnazjum i szkołę handlową. Staraniem rodziców uczęszczał też na lekcje gry scenicznej. Od 1916 roku występował w rosyjskim Ujskim Teatrze Farsy w Odessie, a po dwóch latach w Teatrze Polskim. W 1918 roku zabrał się z Odessy do Polski z dywizją gen. L. Żeligowskiego. Występował bez wynagrodzenia na deskach Teatru Praskiego w Warszawie. 29 listopada 1919 roku zadebiutował w roli oficera w sztuce „Ponad śnieg”, w Teatrze Reduta, z którą następnie brał udział w występach objazdowych. W grudniu 1920 roku ożenił się z aktorką Stanisławą Perzanowską. Pod koniec 1924 roku związał się z Teatrem im. Słowackiego w Krakowie. Był tu aktorem i reżyserem. W latach póżniejszych grał i reżyserował spektakle w Teatrze Ateneum i Nowe Ateneum. Podczas okupacji występował w Wilnie w Teatrze na Pohulance. W 1941 roku wrócił do Warszawy. Po wojnie, od marca 1945 roku pracował w Teatrze Miejskim w Lublinie. Po roku związał się z Teatrem Syrena w Łodzi. Występował również w Teatrze Telewizji.
Zygmunt Chmielewski zmarł 26 maja 1978 roku w Warszawie. Spoczywa na cmentarzu Bródnowskim.
Opis ilustracji: Zygmunt Chmielewski z aktorką Aliną Żeliską na balu filmu polskiego w Warszawie, 27 stycznia 1939. Żródło: commons.wikimedia.org
Słowo Polskie za: Ryszard Arkadiusz Frączek, 20 maja 2026 r.
Leave a Reply