Polskę i Litwę łączą nie tylko wielowiekowa historia i bliskie sąsiedztwo, ale przede wszystkim wspólne interesy, strategiczne partnerstwo i odpowiedzialność za bezpieczeństwo naszej części Europy i całej wschodniej flanki NATO – powiedział Nawrocki na wspólnej konferencji z Nausedą.
Zwrócił uwagę, że spotkanie związane jest m.in. z 235. rocznicą przyjęcia aktu Zaręczenia Wzajemnego Obojga Narodów, które jego zdaniem przypomina, że sojusz Litwy i Polski opierał się „nie tylko na wspólnej historii”, ale też na umiejętności uzgadniania wspólnych celów – przy poszanowaniu równości i niepodległości obu państw.
W dniu 20 października 2026 roku przypada 235. rocznica uchwalenia Zaręczenia Wzajemnego Obojga Narodów. Akt ten, uchwalony 20 października 1791 roku, dopełnił Konstytucję 3 Maja i jednoznacznie określił parytet Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego w strukturach Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
Zaręczenie Wzajemne Obojga Narodów to szczegółowe przepisy wykonawcze do Konstytucji 3 maja, uchwalone przez Sejm Czteroletni 20 października 1791. Były wyjaśnieniem niesformułowanych w Konstytucji 3 Maja przepisów, dotyczących stanu unii polsko-litewskiej.
Zgodnie z treścią zaręczenia Korona i Litwa miały posiadać taką samą liczbę ministrów i innych urzędników o równorzędnych kompetencjach. Komisja skarbowa i komisja wojskowa Obojga Narodów miały dysponować taką samą liczbą komisarzy koronnych i litewskich. Komisje te miały być kierowane na przemian przez Polaka i Litwina. Zebrane na Litwie podatki miały być tam wydane, Litwa miała też zachować odrębne sądy skarbowe. Rzeczpospolita Obojga Narodów stawała się państwem jednolitym, składającym się z dwóch równoprawnych członów.
Polska i Litwa doskonale rozumieją, że największym zagrożeniem dla bezpieczeństwa naszego regionu pozostaje agresywna polityka Federacji Rosyjskiej. Dlatego naszym wspólnym priorytetem musi być wzmacnianie wschodniej flanki NATO – podkreślił polski prezydent.
Zdaniem Nausedy, w obliczu obecnej sytuacji, w tym w kontekście trwającej rosyjskiej agresji na Ukrainie, te „historyczne lekcje nabierają nowego znaczenia”. Jak wskazał, 235 lat temu Polskę i Litwę łączyło wspólne zobowiązanie do zachowania państwowości.
Jak dodał Nauseda, podczas spotkania poruszono też kwestię bezpieczeństwa i obronności. Zauważył, że oba państwa są celem ataków hybrydowych, kampanii sabotażowych, dezinformacyjnych i „powtarzających się naruszeń przestrzeni powietrznej”. Nauseda podkreślił konieczność przeciwdziałania wspomnianym zagrożeniom i zwiększenia presji na Rosję poprzez m.in. sankcje.
Słowo Polskie za: PAP; 23 października 2026 r.
Leave a Reply