Miropol (Миропіль) – miejscowość położona w obwodzie żytomierskim, założona w XVI wieku. W XVIII stuleciu Miropol stanowił własność prywatną Antoniego Benedykta Lubomirskiego (1718–1761). Nazwa Miropol powstała w wyniku złożenia dwóch podstaw wyrazowych: mir („pokój”, „zgoda”, „spokój”, „wspólnota”, „lud”) oraz pole („otwarta przestrzeń”, „równina”). Oznacza ona pokojową i zgodnie żyjącą wspólnotę zamieszkującą otwartą przestrzeń, co pozostaje w pełnej zgodności z uwarunkowaniami geograficznymi i historycznymi regionu.
Mychajłówka (historyczna nazwa: Michałpol) – wieś położona w społeczności Rozsosza w obwodzie chmielnickim. Źródła historyczne potwierdzają, że miejscowość o tej nazwie została założona w XVIII wieku przez Michała Józefa Rzewuskiego. Nazwa najprawdopodobniej wywodzi się od imienia założyciela – Michała. Historyczna nazwa Michałpol również potwierdza związek z imieniem właściciela, natomiast współczesna nazwa Mychajłówka stanowi ewolucyjną formę, dostosowaną po 1946 roku do norm języka ukraińskiego oraz systemu ukraińskiego nazewnictwa geograficznego.
Stary Ostropol (Остропіль) – wieś położona w obwodzie chmielnickim. Miasto zostało założone w 1576 roku przez wybitnego męża stanu i dowódcę wojskowego Wielkiego Księstwa Litewskiego – księcia Konstantego Ostrogskiego. W Ostropolu urodził się Roman Bniński (1826–1912), przewodniczący Związku Harcerstwa Polskiego w latach 1925-1926. Nazwa miejscowości ma najprawdopodobniej charakter antroponimiczny i pozostaje w bezpośrednim związku z nazwiskiem jej fundatora – księcia Ostrogskiego, co jest typowe dla tradycji nazewniczej miast zakładanych przez przedstawicieli szlachty.
Nazwy miejscowości, takich jak Teofilpol, Tomaszpol, Jampol czy Iwanopol, nie tylko zachowują antroponimiczne ślady związane z przedstawicielami polskiej arystokracji, lecz także stanowią swoiste artefakty językowo-kulturowe. Utrwalają one pamięć społeczno-historyczną oraz pozwalają pełniej zrozumieć historyczną i kulturową rolę społeczności polskiej w kształtowaniu lokalnej i transgranicznej przestrzeni kulturowej.
Opis ilustracji: Kościół seminaryjny w Żytomierzu, źródło: Polona.
Aleksy Pawliuk. Toponimy z komponentami -pil / -pol w ukraińskiej przestrzeni ojkonimicznej https://polonistyka.zu.edu.ua/article/view/348724/335784. Opracowanie Lidia Baranowska, 8 lipca 2026 r.
Leave a Reply