Na stronie parafii rzymskokatolickiej Św. Wacława w Żytomierzu pojawił się dramatyczny apel o zwrot obiektów architektonicznych w Odessie zbudowanych w XIX wieku z pieniędzy kościoła rzymskokatolickiego w XIX wieku.
We wpisie powołują się na biskupa Stanisława Szyrokoradiuka, wskazują na to, że epicentrum konfliktu stanowi teren dawnego seminarium duchownego i szkoły (obecnie zarządzanych przez Państwowy Departament Łączności). Autorzy tekstu przypominają, że kościół na własny koszt dokonał napraw, przygotował sale lekcyjne dla dzieci, uruchomił szkołę muzyczną, utworzył centrum pomocy. Jednak zamiast wdzięczności społeczność stanęła w obliczu presji.
Biskup miał oświadczyć iż: „Władze zobaczyły, że remont został przeprowadzony bardzo dobrze i od razu powiedzieli nam, że musimy opuścić ten lokal… Przez rok nie mieliśmy prądu, wyłączono nam wodę”.
Obecnie kościół korzysta z zaledwie 10 proc. budynku -300 m2 z 3000 m2.
Gmach przy ulicy Niny Strokatoi 23 w Odessie został zbudowana w 1849 roku na koszt Kościoła katolickiego i była jego własnością do 1917 roku. Jego powierzchnia wynosi 2967,4 metrów kwadratowych i jest częścią składową zespołu obiektów sakralnych (tzw. «łaciński kwartał» Odessy), który znajduje się w granicach nowoczesnych ulic: Europejska, Światosława Karawanskiego, Richelievskiej, Niny Strokatoi.
W centrum tego obiektu znajduje się katedra, a na obwodzie — znajdowały się różne inne pomieszczenia sakralne i pomocnicze: schronisko dla osób starszych; sklep kościelny, urząd diecezjalny, dom dochodowy, mieszkania duchowne, sierociniec, jadalnia, dom do zamieszkania duchownych, blok gospodarczy, stajnia, biblioteka, Katolickie Towarzystwo Dobroczynności, internat, jadalnia dla dzieci, szkoła katolicka i seminarium katolickie (szkoła).
Po dojściu bolszewików do władzy wszystkie wyżej wymienione lokale zostały przez nich znacjonalizowane i wykorzystane na różne potrzeby (tak więc w szczególności katedra przez pewien okres służyła jako siłownia itp). Na dzień dzisiejszy właściciel kompleksu nieruchomości przy ulicy. Nina Strokatoi, lat 23, to Zarząd Związkowy Ukrainy. W 2008 roku budynek został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych Ukrainy (№117-Od, zarządzenie Ministerstwa Kultury z dnia 06.20.2008 №728.0.16-08).
Podobnie jak ponad sto lat temu, dziś katolickie organizacje religijne pod przewodnictwem diecezji odesko-symferopolskiej Kościoła rzymskokatolickiego (zwanej dalej diecezją) w dalszym ciągu prowadzą wszechstronną działalność charytatywną, w szczególności na terenach Chersonia, Mikołajowa, i obwodu odeskiego. Jednocześnie ich działalność charytatywna rozciąga się nie tylko na osoby wyznania katolickiego, –, ale na każdą osobę, która wystąpiła o pomoc. Mimo to, że Kościół katolicki był właścicielem zespołu budynków składającego się z 13 lokali dzielnicy łacińskiej przed ich nacjonalizacją (istnieją odpowiednie dokumenty archiwalne to potwierdzające), w okresie niepodległości władze Ukrainy zwróciły mu tylko 1 (!) lokal – mówimy o Katedrze.
W 2017 roku. Diecezja zawarła umowę najmu części lokalu (m. Odesa ul. Nina Strokatoi, na 23 lata) o powierzchni 304,5 m2 dawnej szkoły katolickiej i seminarium duchownego przy Regionalnym Przedstawicielstwie FSMU, z którego obecnie faktycznie korzysta diecezja. Od początku wojny diecezja odesko-symferopolska Kościoła rzymskokatolickiego i założone przez nią organizacje charytatywne, podobnie jak cała wspólnota katolicka, prowadzą zakrojoną na szeroką skalę działalność charytatywną i społeczną, pomagając tysiącom osób wewnętrznie przesiedlonych, dzieciom i ofiary zbrojnej agresji. A więc w szczególności Diecezja Odessko-Symferopolska Kościoła Rzymskokatolickiego (kod EDRPOU 26301868) i założone przez nią charytatywne organizacje misyjne (w szczególności «Caritas-Spes-Odesa» i «Depol Ukraina») tylko w okresie 2022–2025 przyciągnięto i udzielono pomocy o wartości ponad 800 mln UAH osobom wewnętrznie przesiedlonym, dzieciom i ofiarom wojny. I w związku z tym powrót historycznych przesłanek do wspólnoty katolickiej nie tylko przywróci sprawiedliwość historyczną, ale także przyczyni się do rozszerzenia inicjatyw humanitarnych i działalności religijnej. Zgodnie z częścią 3 art. 5 Ustawy Ukrainy «O wolności sumienia i organizacjach religijnych» z dnia 23 kwietnia 1991 r. № 987-XII: «Państwo chroni prawa i uzasadnione interesy organizacji religijnych…» Oraz zgodnie z częścią 2 art. 17 tej samej ustawy: «budynki sakralne i mienie stanowiące własność państwową są przekazywane przez organizacje, w których bilansie się znajdują, do bezpłatnego użytku lub nieodpłatnie zwracane na własność organizacji religijnych decyzjami Gabinetu Ministrów Ukrainy, regionalne… administracje państwowe, …».
Ustawa №987-XII zobowiązuje państwo do zwrotu historycznego majątku kościelnego organizacjom religijnym. Zgodnie z Konstytucją Ukrainy: CMU jest najwyższym organem w systemie władzy wykonawczej. Zgodnie z art. 1 ustawy «O zarządzaniu przedmiotami państwowymi» z dnia 21 września 2006 r. №185-V: «Obiektami państwowymi zarządza Gabinet Ministrów Ukrainy i jego upoważnione organy, inne podmioty określone w niniejszej ustawie, w granicach określonych przez ustawodawstwo Ukrainy, w celu zaspokojenia potrzeb państwowych i publicznych». Oraz zgodnie z art. 5 tej samej ustawy: «CMU jest podmiotem zarządzania, który definiuje przedmioty własności państwowej, w odniesieniu do których pełni funkcje zarządcze, a także przedmioty, których uprawnienia przechodzą na inne podmioty zarządzania, określone przez niniejszą Law».
Propozycje rozwiązań: Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe, w celu przywrócenia sprawiedliwości historycznej i wsparcia ważnych działań społecznych wspólnoty wyznaniowej, prosimy o.
Przedłożyć tę kwestię do rozpatrzenia Gabinetowi Ministrów Ukrainy.
Przenieść budynek dawnej szkoły i seminarium katolickiego pod adres. Odesa ul. Nina Strokatai do 23. katolickiej wspólnoty wyznaniowej, czyli diecezji odesko-symferopolskiej Kościoła rzymskokatolickiego zgodnie z częścią 2 art. 17 Prawa Ukrainy №987-XII «O wolności sumienia i organizacji religijnych», jako obiekt, który został zbudowany na koszt wspólnoty katolickiej i nielegalnie znacjonalizowany w przeszłości i który stanowi integralną część zespołu obiektów sakralnych (tzw. «łacińskiego kwartału» Odessy).
W przypadku braku możliwości natychmiastowego zwrotu – zapewnić przeniesienie lokalu określonego w klauzuli 2 na wspólnotę wyznaniową do bezpłatnego i nieokreślonego użytku na podstawie części 2 art. 17 ustawy №987-XII, a w przypadku braku możliwości natychmiastowego przeniesienia całego lokalu –, pr osimy o przeniesienie przynajmniej jego części o powierzchni 304,5 m kw. m., która jest obecnie użytkowana przez Diecezję.
Leave a Reply