12 lutego 1895 roku w Dolinie niedaleko Stanisławowa urodził się Stanisław Jaworski – aktor teatralny oraz filmowy, wybitny aktor drugiego planu.
Stanisław Jaworski tworzył niezapomniane kreacje. „Życie Literackie” 1970 roku tak pisze o nim: „Posiadał niepozorne warunki zewnętrzne zwykłego, „szarego człowieka”. Wysoki, o podłużnej twarzy i długim nosie, miał wysoki głos o charakterystycznej barwie i jakby zwolnioną wymowę. Nigdy nie grał amantów”… Grywał ludzi zgorzkniałych, zasklepiających się w swojej samotności, czasem prześwietlonych smutną mądrością, pełnych wielkiej pobłażliwości i dystansu”
Zagrał w przedwojennym Znachorze w reżyserii M. Waszyńskiego. Po wojnie wystąpił w blisko trzydziestu produkcjach filmowych. M. in. jako inkasent Augustyn Halny w filmie „Skarb”, adiutant Radockiego w „Podhale w ogniu”, kolejarz Franek w „Człowieku na torze”, lekarz, członek załogi statku w „Wraku, inspektor MO w „Pan Anatol szuka miliona”, zegarmistrz w „Zezowatym szczęściu”, komornik w „Niekochanej”, Wilnianin, sędzia Kocioł w „Wniebowstąpieniu”, dozorca na budowie domu w „Małym”.
Stanisław był synem kolejarza Zygmunta Jaworskiego i Marii Jaworskiej z domu Zimerman. Ukończył Szkołę Dramatyczną przy Teatrze Miejskim we Lwowie. Zadeiutował w 1913 roku w miejscowym Teatrze Nowym. Podczas I wojny światowej został powołany do służby wojskowej w armii austriackiej. Po odzyskaniu niepodległości w 1919 roku związał się Teatrem Powszechnym w Krakowie. W latach 1921-1923 grał na deskach teatrów w Bydgoszczy, Sosnowcu, Katowicach, Lublinie, Grudziądzu, Toruniu, Poznaniu. Przed wojną wystepował w Teatrze Letnim w Warszawie. Podczas okupacji grał w jawnych teatrach warszawskich: Komedia, Maska, Miniatura oraz w Teatrze Powszechnym w Krakowie. Walczył w Powstaniu Warszawskim gdzie był noszowym w jednym ze szpitali powstańczych. Był żonaty z Anną Zdeńką Topolską, która zmarła w 1946 roku. Ponownie ożenił się z aktorką Janina Porębską-Wanemann. Po wojnie prze dziesięć lat występował w Teatrze im. Słowackiego oraz Teatrze Starym w Krakowie. Resztę zycia związał z Warszawą, gdzie przyjechał w 1955 roku. Grał na deskach Teatru Domu Wojska Polskiego, w późniejszym Teatrze Dramatycznym. Występował w radiowych „Podwieczorkach przy mikrofonie”. Popularność zdobył jako Klemens Kolasiński w powieści radiowej Matysiakowie.
Stanisław Jaworski zmarł 28 października 1970 w Warszawie. Spoczywa na cmentarzu Powązkowskim.
Słowo Polskie za: Ryszard Arkadiusz Frączek, fot. FAW, 17 lutego 2026 r.
Leave a Reply