Wychowanek Wielkiej Fośni (Chwośni) koło Owrucza tworzy lokalne muzeum i prosi o pomoc w odnalezieniu zdjęć, listów i wspomnień o polskich właścicielach wsi oraz ich potomkach.
W Wielkiej Fośni (dawniej Fośnia Wielka, Fośnia Sielska, Chwośnia) w powiecie owruckim 16 października 1862 r. urodził się Antoni Madeyski – rzeźbiarz i medalier, autor sarkofagu królowej Jadwigi i nagrobka Władysława Warneńczyka w katedrze wawelskiej oraz wizerunku „Polonii” na monetach II Rzeczypospolitej.
Jego matka, Lubomira z Bajkowskich, była córką właściciela Fośni Gracjana Bajkowskiego (zm. 1864), podkomorzego owruckiego i uczestnika powstania 1831 r.; babka, Julia z Brodzkich, była spokrewniona z rzeźbiarzem Wiktorem Brodzkim. Bajkowscy władali Fośnią jeszcze w 1913 r.; później w okolicy osiedli Śnieżkowie – w pobliskim Julinie zachowała się siedziba pani Śnieżkowej.
Dwór Madeyskich przetrwał do końca XX wieku – w czasach sowieckich mieściła się w nim szkoła, potem mieszkania. Około 1990 r. został rozebrany. Do dziś zachował się pański sad: olbrzymie lipy, graby, świerki, wiązy, klony i drzewa niespotykane w okolicy, aleje i staw.
„Wychowałem się w Fośni i całe dzieciństwo spędziłem w tym sadzie, obok dworu. Pamiętam dzień, w którym go rozebrano. Dziś zbieram materiały do lokalnego muzeum – o roli Polaków w życiu naszej wsi niemal nic się nie zachowało” – mówi Oleg Dmytrenko.
Szukamy:
potomków i krewnych rodzin Madeyskich, Bajkowskich, Brodzkich, Syrokomskich, Petrażyckich, Zaleskich, Śnieżków;
zdjęć dworu, ogrodu, rodziny, wsi Fośnia i Owrucza sprzed 1939 r.;
listów, pamiętników, wspomnień dotyczących Fośni i Julina;
informacji o losach prac Antoniego Madeyskiego związanych z Fośnią (popiersie „Matka autora”, szkice z Polesia).
Wszystkie materiały zostaną wykorzystane wyłącznie w celach edukacyjnych w lokalnym muzeum, z podaniem źródła. Wystarczą skany lub zdjęcia – oryginały pozostają u właścicieli.
Kontakt:
OLEG DMYTRENKO
wychowanek Wielkiej Fośni, twórca lokalnego muzeum
Leave a Reply