25 grudnia 1929 roku we Włodzimierzu Wołyńskim (obecnie w granicach Ukrainy, obwód wołyński) urodził się Jerzy Antczak – polski reżyser teatralny i filmowy, autor produkcji „Noce i Dnie”, „Hrabina Cosel”, „Dama Kameliowa”, „Chopin. Pragnienie miłości”. Niewątpliwie największym dziełem Antczaka były „Noce i dnie” nominowane w 1977 roku do Oscara w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny.
Podczas wojny mieszkał we wsi Rędziny, gdzie ojciec po niemiecko-sowieckiej inwazji, był inspektorem podobwodu Armii Krajowej. Po wojnie został aresztowany przez „władzę ludową”. Jerzy podczas II wojny światowej pobierał naukę na tajnych kompletach i jako łącznik brał udział w działaniach konspiracyjnych ruchu oporu. Po wojnie w 1949 roku ukończył gimnazjum w Opolu, a następnie Liceum Ogólnokształcącego im. Adama Mickiewicza w Lublińcu. Wielki wpływ na Jerzego miał ojciec. Jak wspomina reżyser kiedy ojciec siedział w więzieniu, czekając na rozstrzygnięcie oskarżenia, za które groziła mu kara śmierci, powiedział mu: „Dopóki nie zaakceptujesz swojego ubezwłasnowolnienia, to jesteś wolny”. Jerzy Antczak podjął studia na Wydziale Aktorskim Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi. Współpracował ze studenckim ruchem teatralnym, był współtwórcą kabaretu „Czerwony wąż”. Debiutował jako aktor w Teatrze Powszechnym w Łodzi; później zajmował się też reżyserią. W 1957 roku został dyrektorem teatru „715” w Łodzi, w 1959 naczelnym reżyserem Łódzkiego Ośrodka Telewizyjnego, a od 1963 naczelnym reżyserem Warszawskiego Ośrodka Telewizyjnego. W latach 1963–1975 był naczelnym reżyserem Teatru Telewizji. Wystawił wówczas takie działa jak” „Kordian” J. Słowackiego, „Trzy siostry” Czechowa, „Szklaną menażerię” T. Williamsa.
Od 1979 mieszka w USA, gdzie jest wykładowcą Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles, na Wydziale Filmu i Telewizji. 14 września 2013 na 38. Festiwalu Filmowym w Gdyni za całokształt twórczości otrzymał Platynowe Lwy.
W 2024 roku pochował żonę aktorką Jadwigą Barańską, z którą ma syna Mikołaja, fizyka i programistę.
Słowo Polskie za: Ryszard Arkadiusz Frączek, fot. encyklopediateatru.pl, 5 stycznia 2025 r.
Leave a Reply